Burna yapılan estetik ameliyatı sormak istiyorum, bu haram mıdır? Özellikle de psikolojik olarak (bunun) beni yıpratıp yaşamım üzerinde etki bıraktığı durumda ve aynı şekilde doktorların da bu kişinin ameliyata gereksiniminin olduğunu söylediği durumda hüküm nedir?
Estetik Ameliyatlarının Hükmü
Soru: 47694
Cevap metni
Allah'a hamdolsun ve peygamberine ve ailesine salat ve selam olsun.
Estetik ameliyatları iki kısma ayrılır:
- Zorunlu estetik ameliyatı:
Kusurları yok etmek amacıyla olan ameliyattır. Buna örnek olarak; bir hastalıktan, trafik kazalarından, yangınlardan dolayı oluşan gibi. Ya da insanın yaratılıştan onunla doğduğu kusurların yok edilmesi için olan ameliyattır. Örneğin; fazla olan parmağın kesilmesi, yapışık olan iki parmağın arasını açmak ve buna benzer durumlar gibi. İşte bu tür ameliyatlar caizdir. Sünnette buna delalet eden bir husus gelmiştir:
Abdullah İbn Mesud radıyallahu anh’tan rivayet edildiğine göre o şöyle demiştir: “Resulullah sallallahu aleyhi ve sellem'in, yüzündeki kılları/kaşlarını yolduranları, güzellik için dişlerini seyreltenleri Allah'ın yaratmış olduğunu değiştirdikleri için Ianetlediğini işittim.” Hadisteki nâmisa kelimesi; kaşlardaki kılları yok etmektir, mütenammisa da bu fiili yapmayı murad eden (kadın) demektir. Mütefellicat ise mütefellice kelimesinin çoğuludur. Bu da dişlerini güzelleştirmek ve genç görünmek için dişlerinin arasını seyreltmek/açmak demektir.
Nevevî rahimehullah der ki: “Hadisteki “güzellik için dişlerini seyreltenleri” sözünün anlamı bunu güzelleşmek amacıyla yapan kadınlar demektir. Burada güzelleşmeyi amaçlayarak yapılanın haram olduğuna bir işaret vardır. Ancak buna bir tedavi ya da dişlerdeki bir kusur nedeniyle veya bunun benzeri bir nedenle ihtiyaç duyulursa o zaman bir beis olmaz. Allah en iyisini bilir.”
- İkinci kısım: Güzelleşmek İçin Olan Estetik Ameliyat: Kişinin, kendisine bakıldığında güzel görünmek amacıyla yaptırdığı bir estetik ameliyattır. Mesela burnun küçültülmesiyle yapılan burun estetik ameliyatı, memelerin küçültülerek veya büyültülerek yapılan meme estetik ameliyatı, yüz gerdirme/botoks ameliyatları ve buna benzeyen ameliyatlar gibi. Bu tür ameliyatlar zaruretten doğanı, ihtiyaçtan olanı bertaraf etme kapsamına girmeyen ameliyatlardır. Bilakis bunda Allah’ın yarattığını değiştirme, beyhude bir şekilde insanların heva ve arzuları amaçlandığı için haram olur, bunu yapmak caiz olmaz. Çünkü bunu yapmak Allah teala’nın yarattığını değiştirmektir. Allah teala şöyle buyurmuştur: “Onlar (müşrikler) O'nu bırakıp yalnızca birtakım dişilerden (dişi isimli tanrılardan) istiyorlar, ancak inatçı şeytandan dilekte bulunuyorlar. Allah onu (şeytanı) lanetlemiş; o da: “Yemin ederim ki, kullarından belli bir pay edineceğim” demiştir. “Onları mutlaka saptıracağım, muhakkak onları boş kuruntulara boğacağım, kesinlikle onlara emredeceğim de hayvanların kulaklarını yaracaklar (putlar için nişanlayacaklar), şüphesiz onlara emredeceğim de Allah'ın yarattığını değiştirecekler” (dedi).” (Nisa, 117-119) İşte, kullara Allah’ın yarattıklarını değiştirmeyi emreden şeytandır.
Muhammed Muhtar eş-Şankîtî’nin Ahkâmu’l-Cerrâhiyyeti’t-Tıbbiyye eserine bakınız.
Şeyh Muhammed bin Salih el-Useymîn rahimehullah’a soruldu:
Estetik ameliyatları yapmanın hükmü nedir? Estetik ilmini öğrenmenin hükmü nedir?
O da şöyle cevap verdi:
Estetik ameliyatları iki kısımdır:
(İlki:) Kaza veya bunun dışında başka bir şeyden kaynaklanan bir kusuru/eksikliği gidermek amacıyla yapılan estetik ameliyatıdır. Bu tür ameliyatlarda bir beis de bir mahzur yoktur. Çünkü Nebi sallallahu aleyhi ve sellem burnu savaşta kesilen bir kişiye altından bir burun yaptırması hususunda izin vermişti.
İkinci kısım:
Güzelliği artırmak amacıyla yapılan ameliyatlardır. Bu, bir kusuru gidermek amacıyla değil bilakis daha güzel görünmek amacıyla yapılandır. Bu haramdır, caiz değildir. Çünkü Nebi sallallahu aleyhi ve sellem, bu meselede bir kusurun giderilmesine değil lüks/fazlaca güzelleştirmeye neden olduğu için, yüzlerindeki/kaşlarındaki kılları yolana da yoldurana da saç ekleyene de ekletene de dövme yapana da yaptıran(kadınlar)a da lanet etmiştir.
Ancak eğitim müfredatı kapsamında estetik ilmini öğrenmeye karar veren bir öğrenci açısından; bunu öğrenmesinde bir sakınca yoktur. Fakat o, haram olan durumları yapmamalıdır. Aksine haram olanı isteyen kişiye ondan kaçınmasını, çünkü onun haram olduğunu nasihat etmelidir. Eğer nasihat doktorun diliyle gelmiş olursa belki de insanların nefsinde daha etkili olur.” (Fetevâ İslâmiyye, 4/412)
Cevabın özeti:
Burunda bir kusur bir bozukluk olduğu zaman ameliyattan maksat bu kusuru gidermek olur ki bunda bir beis yoktur. Ancak amaç yalnızca estetik ve güzelliği artırmak olduğunda bu ameliyatı yap(tır)mak caiz olmaz.
Allah en iyisini bilir.
Kaynak:
İslam Soru-Cevap Sitesi